De ‘kruidenier’ is terug

AMSTERDAM Een opvallende trend in de voedingssector: steeds meer eten en drinken wordt geproduceerd door kleine bedrijfjes met maximaal vijf werknemers.

Vooral de bierbrouwers doen het erg goed; in vijf jaar tijd steeg hun aantal met liefst 430 procent. Je komt ze tegen op festivals, soms hebben ze een eigen zaakje om de hoek of anders bieden ze hun producten wel rechtstreeks aan via hun site. Foodtruck-eigenaren, freelance-koks, speciaalbierbrouwers en worteltaartbakkers zijn er tegenwoordig in overvloed.

De nieuwste cijfers van het Economisch Bureau van ABN Amro bevestigen dit beeld. In vijf jaar is het totaal aantal kleine voedingsmiddelen- en drankproducenten met 45 procent gestegen naar 3660. De grootste groei zit ‘m bij de bedrijfjes die speciale biertjes brouwen.

Hoewel de nieuwe ‘kruideniers’ allemaal zo hun eigen specialiteiten hebben, hebben ze één ding met elkaar gemeen: ze zijn begonnen vanuit passie. En dat gaat hand in hand met een brede maatschappelijke trend: consumenten vinden gezond, vers en lekker eten belangrijker vinden.

Zo zijn ze meer geld gaan uitgeven aan eten, kiezen ze graag voor iets speciaals op tafel én willen ze weten waar hun eten vandaan komt. ,,Sommige mensen hebben door voedselincidenten een unheimisch gevoel gekregen bij hun eten. Ze willen die mentale afstand tot hun voedsel verkleinen en kopen daarom liever bij een zaakje om de hoek of een product ‘met een gezicht’. En daarnaast: het klinkt veel leuker als je je vrienden of familie vertelt dat je een biertje hebt gekocht bij een kleine brouwerij drie straten verderop”, zegt Rob Morren, sectorspecialist van ABN Amro.

Dat consumenten lekker en gezond eten belangrijk zijn gaan vinden, merkt ook Stefan Baecke, oprichter en eigenaar van Yespers. Hij maakt gezonde ‘jams’, zonder bergen suiker of kunstmatige toevoegingen. Tot een paar jaar geleden werkte hij bij de Rabobank tot hij op een dag besloot verder te gaan met zijn ‘oude’ liefde.

,,Als zoon van een boer zag ik elke dag wat er nodig is om eten op tafel te krijgen. Ik had het idee dat voedsel produceren eerlijker kon en daar moest ik wat mee. Ik wilde bijdragen aan een gezondere wereld en met gezonde producten, waar niet alleen consumenten maar ook boeren van profiteren.”

Zijn Yespers-producten vinden niet alleen hun weg naar de consumenten via zijn website maar inmiddels ook via de supermarkten. ,,Mensen kiezen gelukkig steeds bewuster voor kwaliteit en duurzaamheid,” reageert Baecke.

Of gezonde en eerlijke producten meer dan een foodhype zijn, zal moeten blijken. ABN Amro is in elk geval positief gestemd over de toekomst voor kleine producenten. Het economisch bureau verwacht dat die bedrijfjes met minder dan vijf man de komende twee jaar met 7 procent per jaar groeien.

Máár om succesvol te blijven, zullen die ondernemers meer nodig hebben dan hun passie. Morren: ,,Het vraagt ook doorzettingsvermogen, innovatievermogen en een professionaliseringsslag. Zeker als je met je producten in het schap van de supermarkt wil belanden.”