Friesland loopt achter met banen voor gehandicapten (en Groningen op kop)

 FOTO: MARCEL VAN KAMMEN

Voor Friezen met een arbeidshandicap zijn tot eind vorig jaar 161 banen minder gerealiseerd dan de bedoeling was. De rest van Noordoost-Nederland heeft de richtlijnen wel gehaald.

Dat blijkt uit cijfers van het UWV. De banen zijn bedoeld voor mensen die vanwege een beperking geen reguliere werkplek kunnen krijgen. Over zeven jaar moeten werkgevers voor deze doelgroep 125.000 banen hebben geschapen.

Het land is opgeknipt in 35 ‘arbeidsmarktregio’s’, die elk een eigen tussentijdse doelstelling hebben meegekregen. Eind 2017 hadden in Friesland volgens die richtlijn 4636 gehandicaptenbanen gerealiseerd moeten zijn. Dat werden er 4475.

Friese bedrijven en overheden zijn daarmee landelijk zeker niet de enigen. Ook in Brabant, en met name in de regio Den Haag en Rotterdam zijn grote achterstanden ontstaan.

Eenzame achterstand

Wel is Friesland met zijn achterstand binnen Noordoost-Nederland een eenzame uitzondering. De andere regio’s hebben hun banendoel wel gehaald.

Het contrast met buurregio Groningen kon niet groter zijn. Terwijl Friesland 3,5 procent achterloopt op de richtlijn, wist Groningen die met 33 procent te overtreffen. De Groningers liggen 1700 banen voor op schema, de grootste voorsprong in het hele land.

De achterstand bij Friese werkgevers ontstond al in 2016. In dat jaar wisten zij niet meer gehandicaptenbanen te creëren, maar gingen er netto zelfs banen af. Hoe dat komt is onduidelijk.

‘Uitzoeken waar het lek zit’

Friso Douwstra, als Leeuwarder wethouder ook voorzitter van de Friese arbeidsmarktregio, wil de Friese achterstand niet overdrijven. ,,We zitten er maar een paar procent onder. Maar ik wuif dit ook niet weg. We willen die doelstelling halen en gaan uitzoeken waar het ‘lek’ zit.’’

Voor het Groninger succes heeft Douwstra wel een verklaring: ,,Daar hebben ze heel veel mensen uit de sociale werkvoorziening gedetacheerd bij andere bedrijven. Die detacheringen mogen ze allemaal als nieuwe banen meetellen.’’

Toch doet Groningen het simpelweg beter, beaamt Kim Reemer van het samenwerkingsverband Sociaal Domein Fryslân. ,,De detacheringen in Groningen gaan in grote groepen. Dan kun je snel grote slagen maken, en voor één groep heb je minder werkbegeleiders nodig.’’

Groningen: ‘jaloersmakend’

Ook de samenwerking tussen de kopstukken van de Groninger arbeidsmarktregio is volgens hem beter. ,,Het is een goedlopende trein, met een paar bestuurders die de boel goed aanjagen. Ik moet zeggen: het is jaloersmakend hoe zij het georganiseerd hebben.’’

Douwstra zegt dat de betrokken partijen in Friesland ,,analyseren’’ hoe de regionale werkgevers te porren zijn om meer werkplekken voor gehandicapten te realiseren. Na de zomer moet er meer duidelijkheid zijn.

Niet het goede voorbeeld

Helder is wel dat de gemeenten als werkgever de afgelopen jaren zelf niet allemaal het goede voorbeeld gaven. Tien gemeenten, vooral in de huidige Waadhoeke en Noordoost-Friesland, creërden in 2015 en 2016 niet één gehandicaptenbaan.

Als de Nederlandse overheden met elkaar in 2020 niet hun doelstellingen hebben gehaald, legt het ministerie van Sociale Zaken boetes op.